Quảng trường Đông Kinh Nghĩa Thục, không gian công cộng quan trọng bên hồ Hoàn Kiếm, đang trải qua một đợt chỉnh trang và cải tạo toàn diện, làm thay đổi diện mạo và chức năng của khu vực trung tâm này. Dự án được thực hiện theo kế hoạch chia làm hai giai đoạn, với giai đoạn một đã hoàn tất nhiều hạng mục mang tính đột phá. Bài viết này sẽ tổng hợp đầy đủ và chi tiết nhất về các công trình đã được hoàn thiện, quy trình cải tạo, cũng như tầm nhìn cho tương lai của quảng trường, giúp bạn có cái nhìn toàn cảnh về sự phát triển không gian đô thị tại lòng Hà Nội.
Có thể bạn quan tâm: Nhà Hát Múa Rối Thăng Long – Kỷ Lục Châu Á Và Hành Trình 55 Năm
Những thay đổi cốt lõi sau cải tạo
Giai đoạn đầu tiên của dự án đã tập trung vào việc giải tỏa không gian, khôi phục kiến trúc và nâng cấp hạ tầng. Các hạng mục chính bao gồm việc hạ giải hoàn toàn tòa nhà Hàm Cá Mập, cải tạo lại nhà hàng Thủy Tạ về kiến trúc gốc, chỉnh trang mặt tiền các công trình dọc phố Đinh Tiên Hoàng, lắp đặt hệ thống màn hình LED công cộng, tổ chức lại giao thông và bổ sung các tiện ích đô thị. Những thay đổi này hướng tới mục tiêu chung là tạo ra một không gian công cộng rộng mở, thân thiện với người đi bộ, phục vụ các hoạt động cộng đồng và nâng cao giá trị văn hóa, lịch sử của khu vực.
Có thể bạn quan tâm: Hôm Nay Là Ngày Lễ Gì? Hướng Dẫn Tra Cứu Toàn Diện Năm 2026
Bối cảnh và tầm quan trọng của quảng trường
Quảng trường Đông Kinh Nghĩa Thục có diện tích rộng gần 1,4 ha, được đặt ở vị trí đắc địa bên cạnh Hồ Gươm – trái tim của Thủ đô Hà Nội. Về mặt lịch sử và văn hóa, khu vực này có ý nghĩa sâu sắc, gắn liền với nhiều sự kiện và là một trong những quảng trường lớn, quan trọng nhất của thành phố. Trước đây, không gian bị thu hẹp bởi các công trình xây dựng tự phát, bãi đậu xe, và hệ thống giao thông chưa phù hợp với chức năng công cộng. Do đó, dự án cải tạo không chỉ là nâng cấp hạ tầng mà còn là một bước đệm quan trọng để khôi phục và phát huy giá trị kiến trúc, cảnh quan, đồng thời giải quyết nhu cầu thực tế về không gian sinh hoạt cho người dân và du khách.
Có thể bạn quan tâm: Đường Sách Nguyễn Văn Bình: Điểm Hẹn Văn Hóa & Giải Trí Nổi Tiếng Nhất Trung Tâm Tp.hcm
Chi tiết giai đoạn một đã hoàn tất
Theo phương án đã được UBND quận Hoàn Kiếm phê duyệt, giai đoạn một đã tập trung vào các hạng mục then chốt sau:
1. Hạ giải tòa nhà Hàm Cá Mập (số 1-3-5 phố Đinh Tiên Hoàng): Đây là bước đi táo bạo và có ý nghĩa lớn. Tòa nhà này từng là một công trình xây dựng không phù hợp với quy hoạch tổng thể và kiến trúc xung quanh. Việc hạ bỏ hoàn toàn đã mở ra một không gian rộng lớn, minh bạch, tạo điều kiện để quảng trường được “thở” và kết nối trực tiếp với tuyến phố đi bộ quanh hồ. Tại vị trí này, bốn biển báo cấm ôtô đã được lắp đặt, chính thức biến khu vực thành không gian dành riêng cho người đi bộ.
2. Cải tạo nhà hàng Thủy Tạ: Đây là một công trình có giá trị kiến trúc và lịch sử. Các hạng mục phụ trợ như mái che, mái vẩy và những công trình xây thêm sau này đã được tháo dỡ để khôi phục lại kiến trúc nguyên gốc, gọn gàng và phù hợp với bối cảnh lịch sử của quảng trường. Điều này giúp duy trì bản sắc và tạo điểm nhấn văn hóa trong tổng thể không gian mới.
3. Chỉnh trang mặt tiền phố Đinh Tiên Hoàng: Chính quyền phối hợp với các chủ sử dụng công trình, điển hình là công trình số 7-9, để chỉnh sửa, tu sửa mặt đứng và tum tầng theo một phương án thiết kế thống nhất, thẩm mỹ. Các hộ dân cá nhân cũng được khuyến khích tự chỉnh trang mặt đứng, mái che, mái vẩy nhà mình, góp phần nâng cao tính thẩm mỹ tổng thể cho tuyến phố.
4. Lắp đặt màn hình LED cỡ lớn: Một màn hình LED hiện đại đã được lắp đặt tại quảng trường, phục vụ cho mục đích thông tin, tuyên truyền, và có thể là các sự kiện văn hóa, giải trí trong tương lai, biến quảng trường thành một không gian sống động và kết nối.
Có thể bạn quan tâm: Top 5 Lý Do Nên Chọn Sân Bay Quốc Tế Nội Bài Cho Chuyến Bay Quốc Tế
Cải tạo hạ tầng và tổ chức giao thông
Một trong những thay đổi thiết thực nhất là việc tổ chức lại giao thông và không gian công cộng trên tuyến phố Đinh Tiên Hoàng cũng như toàn bộ quảng trường:
- Di dời bãi xe và phá dỡ dải phân cách: Các bãi đậu xe máy, ôtô đã được di dời khỏi không gian quảng trường. Dải phân cách cứng nhắc cũng bị phá bỏ, tạo thành một mặt đường liền mạch, rộng rãi hơn.
- Bổ sung chậu cây di động: Thay vì cắm cố định, hệ thống chậu cây được thiết kế có thể di chuyển, đặc biệt là sát mép vỉa hè vào cuối tuần hoặc khi có sự kiện, linh hoạt trong việc bố trí không gian.
- Thảm bê tông nhựa và độ dốc: Toàn bộ mặt nền quảng trường đã được thảm bê tông nhựa, tạo ra một mặt phẳng rộng, bằng phẳng. Đặc biệt, phần cốt đường được nâng lên ngang với một cấp của đài phun nước, khắc phục hoàn toàn tình trạng chênh lệch ba cấp như trước, giúp việc di chuyển, đặc biệt là với người khuyết tật và người lớn tuổi, trở nên thuận tiện và an toàn hơn.
- Hệ thống vạch sơn và đèn tín hiệu: Hệ thống vạch sơn trắng, vàng được kẻ đậm và nổi bật trên mặt đường mới. Điểm đáng chú ý là hệ thống đèn tín hiệu lắp đặt riêng, cho phép người đi bộ có thể tự ấn nút để yêu cầu đèn xanh và qua đường một cách an toàn.
- Giữ nguyên và bố trí lại cây xanh: Các cây xanh lớn, có giá trị đã được giữ nguyên, đồng thời bố trí lại một cách hợp lý, tạo bóng mát và cảnh quan thiên nhiên trong không gian đô thị.
Khôi phục kiến trúc và giá trị lịch sử
Bên cạnh việc xây mới, dự án cũng rất chú trọng vào việc khôi phục những giá trị kiến trúc có sẵn. Việc khôi phục nhà hàng Thủy Tạ về nguyên trạng ban đầu là một ví dụ điển hình. Cách tiếp cận này đảm bảo rằng sự hiện đại hóa không làm mất đi bản sắc riêng của khu vực, mà ngược lại, càng làm nổi bật lên những dấu ấn lịch sử bền vững bên dưới lớp áo mới của đô thị.
Kế hoạch cho giai đoạn hai
Giai đoạn hai của dự án, vẫn đang trong giai đoạn nghiên cứu và lập kế hoạch, sẽ tập trung vào những công trình và hạ tầng ẩn bên dưới. Cụ thể, chính quyền sẽ nghiên cứu phát triển không gian ngầm dưới quảng trường – một hướng đi rất hiện đại để khai thác tiềm năng đa chức năng (có thể là bãi đậu xe, trung tâm thương mại nhỏ, khu dịch vụ công cộng…). Bên cạnh đó, công tác cải tạo tổng thể hạ tầng kỹ thuật (điện, nước, thoát nước, viễn thông) và bổ sung thêm các thiết bị đô thị phù hợp với chức năng hoạt động tương lai của khu vực sẽ được thực hiện. Giai đoạn này quyết định đến tính bền vững và khả năng đáp ứng nhu cầu lâu dài của quảng trường.
Tác động cộng đồng và du lịch
Việc biến quảng trường Đông Kinh Nghĩa Thục thành một không gian công cộng mở, rộng rãi và thân thiện mang lại nhiều lợi ích thiết thực:
- Cho người dân: Có thêm một địa điểm sinh hoạt, thể thao, dạo chơi, và tổ chức các sự kiện cộng đồng (như các buổi nhảy múa, yoga, hay các lễ hội) ngay trung tâm thành phố.
- Cho du lịch: Tạo điểm đến mới, một không gian đẹp, rộng mở để du khách tham quan, chụp ảnh, và trải nghiệm không khí của Hà Nội. Nó kết nối liền mạch với phố đi bộ và Hồ Gươm, tạo thành một tuyến du lịch sinh thái, văn hóa hấp dẫn.
- Cho đô thị: Nâng cao giá trị kiến trúc, cảnh quan và mỹ quan đô thị. Quảng trường trở thành một “bộ mặt” mới, hiện đại nhưng vẫn giữ được hồn cốt của Thủ đô ngàn năm văn hiến. Nghiên cứu hình thành trục cảnh quan văn hóa lịch sử từ khu vực này cũng là một bước tiến quan trọng trong quy hoạch tổng thể.
Để tìm hiểu thêm các điểm đến và thông tin du lịch hấp dẫn khác tại Hà Nội và cả nước, bạn có thể tham khảo kho bài viết tổng hợp trên soctrangtourism.vn.
Kết luận
Quảng trường Đông Kinh Nghĩa Thục sau giai đoạn một cải tạo đã hiện lên một diện mạo hoàn toàn mới: rộng mở, hiện đại và vẫn giữ được nét đẹp văn hóa. Những thay đổi từ việc hạ bỏ công trình không phù hợp, khôi phục kiến trúc gốc đến tổ chức lại giao thông và nâng cấp hạ tầng đều hướng tới mục tiêu phục vụ tối đa nhu cầu của người dân và du khách. Với kế hoạch giai đoạn hai tiếp theo, quảng trường hứa hẹn sẽ trở thành một không gian đa năng, bền vững và là biểu tượng quan trọng về sự phát triển đô thị có bản sắc của Hà Nội.
Cập Nhật Lúc Tháng 2 3, 2026 by Xuân Hoa
