Hành lang an toàn lưới điện là yếu tố sống còn để đảm bảo cung cấp điện ổn định, an toàn cho sản xuất và đời sống, đặc biệt tại các vùng sâu vùng xa. Tại xã Tam Lãnh, huyện Phú Ninh, tỉnh Quảng Nam, một mô hình phối hợp hiệu quả giữa chính quyền địa phương, ngành điện và người dân đã biến việc bảo vệ hành lang lưới điện thành thói quen tự giác, mang lại kết quả tích cực bền vững. Bài viết này tổng hợp kinh nghiệm thực tiễn từ Tam Lãnh, phân tích cách thức vận hành và bài học có thể áp dụng rộng rãi.
Hành lang an toàn lưới điện là không gian xung quanh đường dây điện trung, hạ áp cần được bảo vệ, không để các công trình, cây cối hoặc hoạt động xâm phạm gây nguy hiểm. Nó đảm bảo độ tin cậy của hệ thống, giảm thiểu sự cố và bảo vệ tính mạng, tài sản. Ở Việt Nam, việc duy trì hành lang an toàn thường gặp nhiều thách thức do điều kiện địa hình phức tạp và nhận thức chưa đồng đều. Tuy nhiên, xã Tam Lãnh – một địa phương miền núi với lịch sử khai thác mỏ vàng – lại ghi nhận gần như không có sự cố nào liên quan đến xâm phạm hành lang lưới điện trong nhiều năm. Điều này bắt nguồn từ sự phối hợp chặt chẽ giữa các bên và ý thức cao của người dân.
Có thể bạn quan tâm: Lịch Nghỉ Tết 2026 Chính Thức: Từ Tết Dương Lịch Đến Tết Âm Lịch
Có thể bạn quan tâm: Top 11 Tour Du Lịch 3 Ngày 2 Đêm Từ Tp.hcm Cho Kỳ Nghỉ Hoàn Hảo
Bối cảnh địa phương và kết cấu lưới điện tại Tam Lãnh
Xã Tam Lãnh nằm trong vùng núi huyện Phú Ninh, Quảng Nam, với 11 thôn trải rộng trên địa hình hiểm trở, chia cắt bởi sông suối. Nhờ có mỏ vàng Bông Miêu – một trong những mỏ lớn nhất Việt Nam – xã này được cung cấp điện từ rất sớm. Lưới điện 22 kV về xã được xây dựng theo hai hướng: từ xã Tam Dân (thành phố Tam Kỳ) phục vụ thôn 1 và từ xã Tiên Thọ (huyện Tiên Phước) cấp điện cho các thôn còn lại cùng khu vực khai thác mỏ.
Sau khi bàn giao từ địa phương cho Tổng công ty Điện lực Quảng Nam (PC Quảng Nam) vào năm 2009, lưới điện được quản lý trực tiếp bởi Điện lực Tam Kỳ và Điện lực Tiên Phước. Toàn xã có 11 trạm biến áp phụ tải, tổng dung lượng 1150 kVA, trong đó một trạm phục vụ công ty Vàng Bông Miêu và 10 trạm cung cấp điện cho 1609 hộ dân, đạt 100% hộ có điện. Tuy nhiên, với tổng cộng 37 km đường dây trung áp và hơn 25 km đường dây hạ áp chạy qua địa hình núi non, rừng cây, việc bảo đảm hành lang an toàn là thách thức không nhỏ.
Có thể bạn quan tâm: Hướng Dẫn Toàn Tập: Cách Chúc Mừng Sinh Nhật Mẹ Người Yêu Ý Nghĩa & Tinh Tế
Mô hình phối hợp giữa chính quyền xã và ngành điện
Thành công của Tam Lãnh bắt nguồn từ chính sách phối hợp chặt chẽ giữa UBND xã và các đơn vị điện lực. Thay vì để ngành điện một mình xử lý, chính quyền địa phương coi đây là trách nhiệm chung, tích cực tham gia vào mọi khâu từ tuyên truyền, kiểm tra đến giải quyết vi phạm.
Theo ông Nguyễn Thế Vinh, Phó chủ tịch UBND xã, cứ mỗi quý một lần, xã cử lực lượng phối hợp với ngành điện tổ chức kiểm tra, phát quang hành lang tuyến. Đầu mùa mưa hàng năm, họ rà soát toàn bộ các xuất tuyến. Công tác này được thực hiện nghiêm túc ngay cả khi lưới điện đã xuống cấp do sử dụng lâu ngày. Ông Lê Đức Anh, Giám đốc Điện lực Tiên Phước, xác nhận rằng từ những năm trước, UBND xã đã phối hợp giải quyết dứt điểm các vị trí có khả năng vi phạm hành lang tuyến, đồng thời thường xuyên tuyên truyền và có biện pháp ngăn chặn kịp thời.
Một điểm nhấn quan trọng là khi giao đất, giao rừng cho người dân canh tác, UBND xã luôn cảnh báo trước về hành lang an toàn lưới điện. Điều này ngăn chặn ngay từ gốc các nguy cơ xâm phạm do mở rộng nhà cửa hoặc trồng cây ăn quả, cây lấy gỗ. Chính sách rõ ràng và kiên quyết này tạo nền tảng cho sự tuân thủ của người dân.
Có thể bạn quan tâm: Cách Làm Sạch Ruột Hàu Sữa Đơn Giản Tại Nhà
Vai trò then chốt của người dân trong việc giữ gìn hành lang
Không thể đạt được kết quả như hiện nay nếu thiếu sự đồng thuận và tự giác của người dân Tam Lãnh. Trong cuộc phỏng vấn, bà Nguyễn Thị Trinh, một người dân có quán ăn, chia sẻ rằng bà rất cần điện ổn định để thu hút khách, nên rất ủng hộ việc bảo vệ lưới điện. Bà cho biết người dân đã “thấm” và tự mình xử lý những điểm bất an do mình gây ra.
Trên thực tế, hầu hết các công trình dân sinh được kiên cố hóa đều không vi phạm hành lang. Các công trình sử dụng mái nhà làm bằng vật liệu dẫn điện (như tôn) nằm dưới đường dây trung áp đều có tiếp đất đầy đủ. Cây cối dưới hành lang chủ yếu là cây bụi, với những cây lớn đã được chặt ngọn, tỉa cành định kỳ. Đối với những hộ neo đơn hoặc vườn cây rộng, UBND xã cử lực lượng phối hợp cùng công nhân điện trực tiếp thực hiện.
Ông Vinh nhấn mạnh: “Người dân đều ý thức được tầm quan trọng của việc bảo vệ hành lang an toàn lưới điện, đó cũng chính là bảo vệ quyền lợi và an toàn cho mọi người.” Sự thấu hiểu này biến việc tuân thủ từ nghĩa vụ thành hành động tự nguyện, dẫn đến tình trạng không có ai chống đối hay đòi hỏi đền bù khi cần phát quang, chặt cây.
Kết quả tích cực và tác động kinh tế – xã hội
Nhờ mô hình phối hợp hiệu quả, Tam Lãnh ghi nhận nhiều lợi ích thiết thực. Trước hết, độ tin cậy cấp điện và chất lượng điện tại đây khá tốt, người dân chưa bao giờ bị mất điện do nguyên nhân xâm hại hành lang lưới điện. Điều này ổn định hoạt động sản xuất, kinh doanh và đời sống sinh hoạt.
Thứ hai, việc giảm thiểu sự cố lưới điện giúp đơn vị cung cấp điện tiết kiệm công sức, chi phí khắc phục, từ đó ổn định sản lượng điện cung ứng cho toàn vùng. Thứ ba, môi trường an toàn điện góp phần bảo vệ tính mạng và tài sản người dân, nhất là trong mùa mưa bão hay thời tiết cực đoan.
Hơn nữa, mô hình này cũng hỗ trợ mục tiêu xây dựng nông thôn mới. Dù lưới điện đã xuống cấp và cần cải tạo, nhưng tiêu chí về an toàn hành lang lưới điện tại Tam Lãnh đã đáp ứng yêu cầu đề ra từ năm 2026. Điều này tạo điều kiện thuận lợi cho các dự án nâng cấp lưới điện trong tương lai.
Dự án cải tạo lưới điện và triển vọng phát triển
Nhận thức được tình trạng xuống cấp của lưới điện sau thời gian dài sử dụng, UBND xã Tam Lãnh đã phối hợp với EVNCPC để triển khai dự án cải tạo, nâng cấp bằng nguồn vốn vay ADB. Dự án bao gồm mở rộng 10 km đường dây hạ áp nhằm cải thiện chất lượng điện ở những xóm dân đang kéo dây tạm và khá xa so với nguồn điện.
Chủ tịch UBND xã Bùi Quang Minh khẳng định, khi dự án hoàn thành, tiêu chí về điện cho xã nông thôn mới Tam Lãnh sẽ đáp ứng yêu cầu. UBND xã có trách nhiệm phối hợp với các đơn vị chức năng và bên thi công giải tỏa, bàn giao mặt bằng, vận động nhân dân hỗ trợ để công trình thi công thuận lợi, sớm đưa vào sử dụng, qua đó tăng cường độ tin cậy cấp điện.
Bài học kinh nghiệm và khả năng nhân rộng
Kinh nghiệm từ Tam Lãnh cho thấy, bảo vệ hành lang an toàn lưới điện không chỉ là nhiệm vụ của ngành điện mà là trách nhiệm chung của cả cộng đồng. Yếu tố then chốt nằm ở sự phối hợp chặt chẽ giữa chính quyền các cấp (xã, huyện) với PC Quảng Nam, cùng với việc xây dựng mối quan hệ thân thiện, minh bạch và dựa trên sự đồng thuận của người dân.
Quy chế phối hợp hành động đã được UBND huyện Phú Ninh và thành phố Tam Kỳ ký kết với Giám đốc PC Quảng Nam là cơ sở pháp lý quan trọng. Tuy nhiên, quan trọng hơn là tinh thần trách nhiệm và sự chủ động từ địa phương. Khi người dân hiểu rằng bảo vệ hành lang lưới điện là bảo vệ quyền lợi của chính mình, họ sẽ tự nguyện tuân thủ.
Cách làm tại Tam Lãnh đang được nhìn nhận như một điển hình, có thể áp dụng cho các xã thí điểm khác như Tam Đàn (huyện Phú Ninh) và nhiều địa phương khác. Để thành công, cần có sự lãnh đạo quyết liệt của chính quyền, sự hỗ trợ kỹ thuật của ngành điện, và quan trọng nhất là giáo dục nâng cao nhận thức cộng đồng.
Kết luận
Xã Tam Lãnh, Phú Ninh, Quảng Nam đã chứng minh rằng, với sự phối hợp nhịp nhàng giữa chính quyền địa phương và ngành điện, cùng ý thức trách nhiệm của người dân, vấn đề hành lang an toàn lưới điện – vốn được xem là khó khăn ở nhiều nơi – có thể được giải quyết hiệu quả và bền vững. Mô hình này không chỉ mang lại lợi ích thiết thực cho đời sống kinh tế – xã hội mà còn góp phần xây dựng nông thôn mới đúng nghĩa. Trong bối cảnh điện năng ngày càng quan trọng, việc nhân rộng kinh nghiệm từ Tam Lãnh sẽ là bước đệm quan trọng để đảm bảo an toàn, ổn định hệ thống điện trên cả nước. Để tìm hiểu thêm các mô hình phát triển bền vững và quản lý tài nguyên tại Việt Nam, bạn có thể tham khảo thêm tại soctrangtourism.vn.
Cập Nhật Lúc Tháng 2 26, 2026 by Xuân Hoa
